بررسی ابعاد هفت‌گانه یادداشت تفاهم ایران و آمریکابا توجه به تأکید رهبر معظم انقلاب بر لزوم نظارت بر بندهای تفاهم‌نامه، رصد عینی شروط هفت‌گانه این سند ضرورت یافته است؛ چنانچه فرمودند: «از این لحظه، ما یعنی شما ملت سرافراز و این خادم ناچیز، منتظر تحقّق شروط گفته‌شده خواهیم بود. ۲۸/خرداد/۱۴۰۵»یادداشت تفاهم اسلام‌آباد که در اواخر خردادماه ۱۴۰۵ میان ایران و آمریکا تنظیم شد، متضمن ۷ شرط بنیادی برای تنظیم روابط و کاهش تنش‌ها بود. سیر تحولات میدانی و دیپلماتیک در این مدتُ وضعیت اجرای این بندها را با چالش‌های جدی و دگرگونی‌های اساسی مواجه کرده است.بررسی تجمیعی و گام‌به‌گام تعهدات مندرج در این سند و وضعیت کنونی آن‌ها به شرح زیر است:
۱. خاتمه عملیات نظامی (متناظر با بندهای ۱، ۲، ۳، ۹ و ۱۴):طبق این بندها، دو طرف متعهد به پایان فوری و دائمی عملیات نظامی و پایان جنگ در تمامی جبهه‌ها از جمله جبهه لبنان پس از تفاهم نهایی شده بودند. با این حال، آتش‌بس مطلق برقرار نماند؛ از یک سو، شروع مجدد و گسترده حملات نظامی به جبهه لبنان عملاً این محور را ملغی ساخت و از سوی دیگر، ارتش آمریکا به بهانه حادثه پدیدآمده برای یک شناور در خلیج فارس، دست به تعرض نظامی به مواضع ساحلی و زیرساخت‌های دریایی زد که این حملات علاوه بر وارد آوردن تلفات مالی و خسارت‌های گسترده به زیرساخت‌های ایران، منجر به بروز تلفات جانی و شهادت تعدادی از نیروهای نظامی و مدافعان امنیت کشور شد.۲. رفع محاصره دریایی ایران (متناظر با بند ۴):بر اساس این بند، مقرر شده بود روند پایان دادن به هرگونه مزاحمت و محاصره دریایی بنادر ایران ظرف حداکثر ۳۰ روز کامل شود. اما در پی تنش‌های اخیر، ایالات متحده از اجرای کامل این تعهد عقب‌نشینی کرد و مقامات واشینگتن با اتخاذ مواضع کلامی تند علیه این چارچوب، ایران را به اعمال مجدد و سخت‌افزاری محاصره دریایی (Naval Blockade) علیه بنادر کشور تهدید کردند.
۳. تثبیت حاکمیت بر تنگه هرمز (متناظر با بند ۵):مطابق این بند، تعیین نحوه اداره و خدمات دریایی در تنگه هرمز باید بر اساس حقوق بین‌الملل قابل اجرا و حقوق حاکمیتی کشورهای ساحلی تنگه هرمز (از طریق توافق با عمان و گفت‌وگو با کشورهای ساحلی خلیج فارس) پیش می‌رفت. در فاز اجرا، ناوها و شناورهای آمریکایی در چند نوبت تعمداً خارج از کریدورهای قانونی و مسیرهای ناوبری تعیین‌شده توسط ایران تردد کردند. هم‌زمان، واشینگتن تلاش کرد با محوریت حوادث اخیر خلیج فارس، سایر کشورهای ساحلی منطقه را برای صدور بیانیه‌های مشترک و دوقطبی‌سازی فضای دیپلماتیک تحریک کند.۴. تأمین خسارت و بازسازی (متناظر با بند ۶):این بند ناظر بر بازسازی توسعه اقتصادی ایران با تأمین ۳۰۰ میلیارد دلار از سوی آمریکا و شرکای منطقه‌ای، توافق بر سر برنامه و رفع تحریم‌ها برای ایجاد امکان سرمایه‌گذاری کشورها بود. این تعهد از همان ابتدا با مقاومت شدید در کنگره آمریکا روبه‌رو شد و با توقف گفتگوهای فنی در روزهای گذشته، دولت آمریکا اجرای این برنامه را به آغاز مذاکرات «توافق نهایی» گره زد و عملیاتی شدن این رقم کلان را به طور کامل به حالت تعلیق درآورد.۵. لغو جامع تمامی تحریم‌ها (متناظر با بندهای ۷ و ۱۰):طبق این مواد، تنظیم برنامه خاتمه تحریم‌های شورای امنیت، آژانس و تحریم‌های یک‌جانبه آمریکا در تفاهم نهایی، اصلی‌ترین مطالبات اقتصادی ایران را تشکیل می‌داد. اما روند تحولات نشان داد که نه تنها گشایشی در این بخش حاصل نشد، بلکه وزارت خزانه‌داری آمریکا در روزهای گذشته با صدور بیانیه‌ای رسمی، دستورالعمل‌های جدیدی برای اعمال تحریم علیه ۸ فرد و ۶ شرکت ایرانی صادر کرد و معافیت‌های قبلی را پس گرفت.
۶. خاتمه موضوعات هسته‌ای (متناظر با بندهای ۸ و ۹):این محور بر به رسمیت شناختن حق غنی‌سازی جمهوری اسلامی ایران و پیشبرد گام‌های متقابل فنی استوار بود. کاخ سفید با فرار از پذیرش رسمی این حق حقوقی و با طرح مطالبات فراتر از متن در حوزه نظارت‌های آژانس، روند گفتگوهای این بخش را به بن‌بست کشاند.۷. در دسترس قرار گرفتن دارایی‌های مسدود (متناظر با بند ۱۱):این بند وظیفه تضمین دسترسی کامل بانک مرکزی به تمامی وجوه مسدودشده جمهوری اسلامی ایران را بر عهده داشت. با این حال، منابع مالی مذکور کماکان مسدود باقی ماندند و با لغو مجوزهای عمومی و وضع تحریم‌های بانکی جدید در روزهای اخیر، کانال‌های مالی اولیه نیز مجدداً قفل شدند.🔻 نتیجه‌گیری نهاییتجمیع جزئیات نشان می‌دهد تفاهم‌نامه اسلام‌آباد کارایی عینی خود را از دست داده است.۶ شرط از این ساختار (شروط ۱، ۳، ۴، ۵، ۶ و ۷) به طور کامل از سوی آمریکا نقض شده یا بلااجرا مانده و شرط ۲ (رفع محاصره) نیز با تهدید دائم مقامات آمریکایی در آستانه نقض کامل است. این روند مبین بازگشت واشینگتن به الگوی تقابل پیشین است.
18:58 - 11 July 2026



21 Replies

Profile picture of ‌امیر عزتی قادریان‌
@Amir_Ezzati11 July 2026
#تعهد_پزشکیاناگر غلط و بی نتیجه باشه ، طبق گفته خود پزشکیان باید #استعفا بده

Profile picture of ‌حلما🚩‌
@Halime_Helma11 July 2026
Replying to
درواقع باید گفت از کل تفاهم نامه فقط همان تف اولش مانده که انداختند کف دست تیم مذاکراتی😔با این حساب چرا دست نیروهای نظامی رو باز نمی کنند تا جواب توهینها و تجاوزات و تهدیدهای ترامپ کثیف رو بدن؟

Profile picture of ‌Jaber‌
@Ebne_aadam11 July 2026
Replying to
سلام حاج آقا چرا در زمان جنگ آمریکا جرأت محاصره‌ی دریایی ایران رو نداشت.حتی ناوهاش جرأت نداشتند طرف ایران بیان اون‌موقع میزدیمش؟چرا الان نمیزنمیش؟رودربایستیه؟

Profile picture of ‌هم نامِ خواهرش🌻‌
@Zeynab_950511 July 2026
Replying to
آقای راجی درباره ی بسته بودن مجلس صحبت کنید.این نهاد جمهوریت رو بستن برای چی؟!ما مردم چرا هر چی فریاد میزنیم کسی نمیشنوه؟این دیکتاتوری معناش چیه که دست همه رو بستن؟!

Profile picture of ‌سرباز سید علی‌
Replying to
حاجی نگفتی!کلاس میزاری جواب ما رو نمیدی؟!شما چرا اینجوری هستید؟!تا وقتی اطراف‌تون کسی نیست و به شهرت نرسیدید ادای متواضع‌ها را در میارید!همینکه چند نفر دورتون را میگیرن و چند تا به‌به و چه‌چه بهتون میگن، خودتون رو گم می‌کنید؟!

Profile picture of ‌مسعود محمدی‌
@MasoudPrg11 July 2026
Replying to
تفاهمنامه ای با کاربرد کنترل قیمت انرژی. به نظر میرسه به اهدافش رسیده.

Profile picture of ‌محمد رضادادی‌
@M_Rezadadi11 July 2026
Replying to
ترامپ که زده زیر توافقنامه هیچ کدام از بندهای توافقنامه پزشکیان اجرا نشده⁉️یا ما ملت نفهمیدم یا دولتمردان و بخصوص پزشکیان نفهمه😡

Profile picture of ‌فتحعلی علوی سوق‌
Replying to
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِبرای یک ضربانبرای کودک دروناتاق ... : جنگ ژستیآدم‌هایی که فریاد می‌زنند می‌جنگیم اما شمشیرشان تنها ویس‌های بلند بی‌عمل است. مدل تپل جنگ: بادکرده از شعار خالی از خطربه بهانه ی شلوغی اطراف قالیبافامشب حوالی ساعت ۲۲
VirAva

اتاق ... : مدل تپل جنگ : باد کرده از شعار ، خالی از خطر

00:0047:20

Profile picture of ‌سیداحمد هاشمی‌
@SeyedAhmadHashemi11 July 2026
Replying to
خب هنوز چیزی نشده که!این ننگ‌نامه‌ ۱۴ بند داشت،همش توسط آمریکا نقض شده،همین!مهم اینه تیم مذاکره‌کننده ما تحت هیچ شرایطی این #مذاکرات_عزتمندانه رو رها نمی‌کنن😊

Profile picture of ‌زهرا زهرا🚩‌
@user16795303285411 July 2026
Replying to
خوب الان اونایی که تعهد دادند نباید استعفا بدن برن کنار ؟ یا میخوان این چرخه‌ی معیوب ادامه پیدا کنه؟#استیضاح‌پزشکیان#استیضاح‌عراقچی#محاکمه‌ی‌بدون‌تعارف

Profile picture of ‌حسین ادبی اردکانی‌
@hossein_adabi11 July 2026
Replying to
روحانی باید مثل شما باشهقوی و آدم حسابی

Profile picture of ‌آقا رسول‌
@Agha_Rasoul11 July 2026
Replying to
در خصوص موضوع هسته ای به نظر من ایرادی در خود تفاهم هست و آن این که به جای اشاره و اقرار بر به رسمیت شناختن حق ایران به رقیق سازی مواد موجود و گفت و گو های آینده در خصوص حق غنی سازی ایران اشاره شده است

Profile picture of ‌هاشم هاشمی‌
@Damavand11011 July 2026
Replying to
چندتا مصاحبه تلویزیونی که کاملا یک طرفه است وآقایان از پاسخگویی صریح فرار میکنن که نشد پاسخگویی...تیم مذاکره کننده واعصای شعام که تعهد دادن باید توسط افراد ذی صلاح مورد سوال قرار بگیرن تا از پاسخ مستدل ومنطقی فرار نکنن...

Profile picture of ‌حسین یوسفی‌
@Havaryoon_ir12 July 2026
Replying to
سید جان زحمت کشیدید و با سند اثبات کردید که تفاهم نامه نقض شده بی زحمت یک اثبات هم داشته باشید برای رد آتش بس از سوی شخص #ترامپ، که با چه زبانی بگه تفاهم نامه ای وجود ندارد که طرف ایرانی قبول کند.🧐

@SaiedMou12 July 2026
Replying to
حاجی طرف زد زیر تفاهم‌نامه تمام شد رفت به زباله‌دانی تاریخنگاه نکن بعضیا رفتند عمان تا با نظارت قطر در خصوص بند 5 گفتگو کنناونا احتمالا شنبه متوجه میشن

Profile picture of ‌جواد مهرجوفرد‌
@Mehrjoo12 July 2026
Replying to
حضرات ‎‎@Ghalibaf‎@drpezeshkian‎@IRIMFA ‎@President‎@shooam_ir📣جناب رئیس‌جمهورِ جمهوری اسلامی!از این تفاهم‌نامه چه چیزی مانده‌است که ارزش گذاشتن عزت این امت اسلامی و محور مقاومت پای آن را داشته باشد؟

Profile picture of ‌لیلا اناد‌
@L_anad14 July 2026
Replying to
آقایان سر میز خالی نشسته‌اند کاش یه نفر از سر میز بلندشون می‌کرد

Profile picture of ‌مریم محمدی‌
@M_s_Mohammadi14 July 2026
Replying to
وقتی امام شهید قریب به ۱۵۰ بار تاکید کردند که مذاکره مشکلات را بدتر خواهد کرد و آقایان توجه نکردند، حالا هم پیاز خوردیم هم کتکالبته که آقایان دوباره خواهند گفت اینار فرق می کنه و دوباره این سیکل معیوب را ادامه خواهند داد و شرایط را پیچیده‌تر خواهند کردخدایا از شر سفیهان سیاسی به تو پناه می بریم

@user17835918598314 July 2026
Replying to
اقا من ۱۰۰ بار گفتم باز هم میگم اینا هدفشون نجات امریکا بود،تو جنگ تنگه بسته بود ما نفت ۱۲۰ دلاری می فروختیم ناوهای امریکا هم ۱۰۰۰ کیلومتری بودند امدند تفاهم کردند خوشحال بودند فروش نفت داریم با ۷۰ دلار واقعاً که اگر برای بمباران بود که اشتباه کردن بیان توضیح بدن،ما درست بی سوادیم ولی عقل که داریم