1. جیش الشعبی (الجيش الشعبي) – دوره صدامتأسیس: دهه ۱۹۷۰ (تقویت جدی در زمان جنگ ایران و عراق).ماهیت: نیروی شبهنظامی وابسته به حزب بعث.کارکردها:پشتیبانی از ارتش عراق در جنگها.بسیج مردمی و آموزش نظامی برای شهروندان.نقش امنیت داخلی و کنترل سیاسی.ساختار: زیر نظر حزب بعث و نهادهای امنیتی.پایان: بعد از سقوط رژیم صدام در ۲۰۰۳ منحل شد.2. حشدالشعبی (الحشد الشعبي) – پس از ۲۰۱۴تشکیل: ۲۰۱۴ پس از فتوای جهاد کفایی آیتالله سیستانی برای مقابله با داعش.ماهیت: مجموعهای از گروههای داوطلب و شبهنظامی شیعی، سنی، ترکمان و….وضعیت حقوقی: بعدها بهعنوان بخشی از ساختار رسمی امنیتی عراق به رسمیت شناخته شد.